Gastvriendelijk Syrië

Syrië reisverhaal: verslag van een reis door Syrië

(tekst en foto's: Hans en Maud)

deel 2/2

Tartus

Door werkelijk prachtig bergachtig gebied naar de kust gereden. Eerst waan je je in bijbel-land: het terrein heuvelachtiger, het zand roder en de begroeiing weelderiger en groener; een mooie combinatie. Vervolgens rotsachtige bergen, dicht begroeid met naaldbomen. Onderweg nog wat oude plaatsen aangedaan. Eerst St. Simeonsklooster, gebouwd op de plek waar ene Simeon op 15-jarige leeftijd op een plateau van 2x2 meter op een paal ging wonen en de rest van zijn leven niet meer beneden kwam tot hij 35-40 jaar later overleed.

Hoe meer mensen hem kwamen aanbidden, hoe hoger hij de paal maakte tot uiteindelijk 20 meter. Zo werd hij pilaarheilige, bij ons zou hij Prozac krijgen. Het klooster is nu een mooie ruïne. Er was ook een grappige lopende-band-doopkapel bij. Aan de kust Ugarit bekeken. Nog meer fundamenten, deze keer een heleboel muurtjes van 1-2 meter hoogte maar met veel bloemen en planten ertussen. Verder doet niets vermoeden dat dit één der belangrijkste vindplaatsen ter wereld is, namelijk die van het eerste alfabet (spijkerschrift).

De volgende ochtend een stapje terug naar de middeleeuwen gedaan, namelijk de citadel bezocht die nog steeds bewoont wordt. Het is een wirwar van steegjes en trapjes vol elektriciteitsdraden en wasgoed. Je kunt overal lopen maar veel loopt dood en dan sta je plots bij iemand in huis. Je kunt het niet beschrijven of fotograferen; je moet het beleven. Hans had sjans met zeer moderne Syrische schoolmeisjes in strakke truitjes en spijkerbroeken. In de middag via een prachtig berglandschap vol aangelegde terrassen met "schotse" muurtjes naar Apameia gereden. Weer veel zuilen gezien. Deze straat was bijna 2 km lang.Men was bezig met een zeer rustig verlopende restauratie. Het ziet er wat simpel uit: veel grote nummers op de verschillende elementen en nepkapitelen van beton.

Crac des Chevalier

Vandaag een kort ritje en nu eindelijk wat luxe. We liggen nu aan het zwembad met een mooi groen/bruin heuvellandschap als decor en daarbovenop het "crac". Het is het Crac des Chevalier dat we aan het eind van de morgen bezocht hebben; een enorme kruisvaardersburcht die nog goed bewaard is gebleven. Het is leuk om door dat stelsel van gangen en gewelven te zwerven. Je kunt je nog goed een voorstelling maken van hoe de kruisvaarders hier vroeger geleefd hebben. Vanmorgen verlieten we Tartus via Amrit met een renbaan en een heiligdom dat omringd was met water zodat men de omgang per bootje maakte. Men is pas onlangs begonnen met de opgravingen (de renbaan stond nog niet in ons boek van 1996) en er moet nog veel en veel meer zijn.

Dus we stelden ons Tartus over 30 jaar voor: grote hotels, luxe badplaats aan de middellandse zee met opgespoten strand, bedoeïenen op een vaste standplaats met souvenirs en een prachtig gerestaureerde oude stad. Dit in tegenstelling tot nu: vervuild strandje, chaotische arabische sfeer, traditionele manier van leven, nauwelijks niet-Syrisch toerisme en 2 net uitgegraven begroeide ruïnes op een enorme vlakte waar vast nog veel van een oude stad met Perzische invloeden onder ligt. Vanavond aan het kebab-diner hebben we ons maar warm aangekleed. De temperatuur is namelijk gedaald naar 20°C-25°C.

Damascus

Terug in Damascus realiseren we ons dat de rit door Syrië er helaas bijna op zit. Maar eerst nog even genieten van een heerlijke maaltijd bij Alibaba na al die kebabs. Hier koken ze tenminste wel met fantasie voor toeristen. Vandaag eerst naar Hama geweest om de noria's te bekijken. Vooraf vonden we het niet noodzakelijk om speciaal naar waterraderen te kijken maar ze zijn werkelijk prachtig. Enorm groot en hun krakende geluid bij het draaien is op honderden meters afstand hoorbaar. Maar het zijn dan ook al bejaarden van 500 jaar oud. De oude stad is ook erg mooi met nauwe steegjes, soms een dak van groene planten boven je hoofd, en middeleeuwse architectuur. Vervolgens weer zuidelijk gereden naar Ma'lula. Een pittoresk dorpje tegen een rotswand. Helaas hebben we dat niet echt bezocht. Wel een grieks-orthodox vrouwenklooster van Sint Thekla, een tunnelheilige. Daarboven haar schrijn in een rots met een kapelletje en heilige bron. Er waren veel giften uit dankbaarheid voor genezing te zien.

Er heerste een serene sfeer. Dit in tegenstelling tot de sfeer rond zuster taai-taai in de kerk. Arme weesjes (die daar wonen) en haar als "juf" hebben. Vervolgens omhoog gewandeld naar de kerk van Sint Sergius. Een van de oudsten ter wereld met een opmerkelijk altaar. Het is al snel duidelijk dat we in wat meer gespannen gebied zitten met PKK-leuzen op de rotsen en VN-wagens op de weg.

Damascus

We dachten dat we al gewend waren aan de verheerlijking van de "geliefde" president en zijn goddelijke zoon maar de snelweg van Damascus naar Libanon slaat werkelijk alles. Met name door militair gebied krijg je een overdosis aan portretten en beelden te verwerken. Bij de grens langdurige (1 1/2 uur) grensformaliteiten. Iedereen parkeert zijn auto gewoon op de weg (chaos) en loopt één van de gebouwen binnen. En dat moet zowel bij de Syrische als de 5 km verderop gelegen Libanese grens. Ma'an realiseert zich nu waarom Syrië nog voor 100 jaar een ontwikkelingsland zal blijven.

Onze eerste stop was Anjar, een tempelcomplex waar eens 600 winkeltjes floreerden. ook hier staat men nog maar aan het begin van het opgraafwerk. Meest opzienbarend waren de resten van een paleis met 2 verdiepingen, een badhuis en mozaïekvloer. Onze gids is Katjah: een strandte dame in Disney-piama, voor de duvel niet bang maar wel voor kameleons.

Vervolgens door de Bekaa-vallei naar het prachtige Baalbeck, schitterend gelegen in de vallei met aan weerszijden gebergteketens. Veel staat nog (weer) overeind en er zijn eindelijk nog details zichtbaar. Je kunt er schunnige foto's maken. Er was werkelijk prachtig en verfijnd beeldhouwwerk te zien, met name vele meters boven je hoofd. Gelukkig was er ook wat omlaag gevallen. Met name ook veel eieren gezien (vruchtbaarheidssymbool). Opmerkelijk dat menig groepsgenoot (inclusief wijzelf) zich op deze plek toch wat gespannen gaat gedragen bij het horen van mitrailleurvuur en bommengebulder op de achtergrond. Volgens Katjah niets om je druk over te maken zolang er geen vliegtuigen in de lucht zijn. Dit is het geluid van dienstplichtoefeningen. De sigaretten zullen in Libanon wel goedkoop of Amerikaans zijn want bij de grens kregen we het verzoek om met een aantal man sloffen sigaretten in te voeren voor de chauffeur. Terug bij het hotel moesten we afscheid nemen van Ma'an. "Goodbye dear" zei de schat tegen me.

Damascus

Na lekker uitgeslapen te hebben togen we naar het Nationaal Museum. Ook hier zie je weer dat het toerisme nog in de kinderschoenen staat. In een gebouw, kleiner als verwacht, stonden rij op rij schitterende schatten nagenoeg zonder uitleg. Ook een museumgids is niet verkrijgbaar. Bij elke opgraving kregen we te horen dat de mooiste vondsten overgebracht waren naar Damascus, Aleppo of het Louvre. Hier kregen we dan eindelijk wat juweeltjes te zien, met als hoogtepunten de tombe uit Palmyra, de fresco's uit de synagoge van Doura Europos en een koningsbeeld uit Mari. Ook de afdrukken van de rolzegels waren verrassend gedetailleerd en verhalend. Het meest typerend vonden wij de ogen van veel beeldjes: men rolt worstjes van klei, maakt daar een ringetje van en plaatst die naast de neus.

's Middags de stad in. Wat een miskleun om ons onze laatste dag in Damascus door te laten brengen op een vrijdag wanneer nagenoeg alles dicht is. Dus helaas geen souvenirjacht. Schaakbord gekocht in een winkel waarvan de eigenaars, twee broers, gespecialiseerd waren in het maken van schalen van koper ingelegd met rood-koper en zilver. Zeer kitsch maar kunstig. Na de koop, onder het genot van een cola, nog een half uur gepraat over hun ambacht met de ene broer, een kunstenaarstype met piepstemmetje en wiebelkontje. Ze hadden schalen gemaakt voor veel belangrijke of gewoon rijke personen (presidenten, sultans etc.).

Via een bezoek aan het mooie Azem-paleis met tableaus met aangeklede poppen maar weer naar Alibaba voor de spaghetti, alwaar een zwaar gesluierde dame haar eten onder haar sluier zat te stoppen. Ook kreeg haar man de menukaart maar zij mocht van hem wel op de kaart kijken.

naar Jordanië, het land dat Hans en Maud hierna bezochten