Egypte: informatie over reizen en vakantie, reisverhaal, reisverslag, tips, advies, info, foto's

EGYPTE: karkadee-thee bij de pharao

Egypte reisverhaal: verslag van een reis door Egypte 1989

(tekst en foto's: Bert Taken)

deel 1/9

Ontwaken in Cairo

Ik word wakker in mijn kamer in Hotel Pharaohs in de Lofthi Hassouna Street in de wijk Dokki. Vanuit het raam is de Nijl gedeeltelijk zichtbaar en af en toe kan ik het witte zeil van een feloek op het water waarnemen. De hoge Cairo Tower op het eiland El-Gezîra is dominant aanwezig in het blikveld. Er hangt een grauwsluier over de gehele stad, waardoor het uitzicht beperkt blijft tot de stadsgrens. Slechts op uitzonderlijk heldere dagen schijnen de piramides van Gizeh, op nauwelijks tien kilometer ten zuidwesten van de stad, vanaf de Cairo Tower zichtbaar te zijn. Op mijn hotelkamer staat een televisie, waarop enkele malen per avond een Engelstalig nieuwsoverzicht is te ontvangen. Dat nieuws bestaat meestal uit ontmoetingen van president Mubarak met vooraanstaande personen uit binnen- en buitenland en bezoeken van hoge regeringsambtenaren aan ambitieuze ontwikkelingsprojecten. Het is een modern en dynamisch beeld van de Egyptische samenleving dat de tv mij voorschotelt.

Het is 's morgens al flink heet en buiten moet ik mijn ogen tot smalle spleten samenknijpen om het felle zonlicht te kunnen verdragen. Ik loop richting centrum en wordt al snel geconfronteerd met twee grote hindernissen in Cairo. De eerste hindernis zijn de trottoirs. De stoepranden in Cairo zijn onwaarschijnlijk hoog: 40 cm is geen uitzondering. De trottoirs zijn vaak opengebroken of verzakt. Een wandeling door de stad bestaat uit regelmatig klimmen, afdalen en ontwijken. Omdat mijn ogen meestal op andere dingen gericht zijn is dat een vermoeiende en gevaarlijke klus.

Waarschijnlijk kent de stad geen krachtige belangenorganisatie van invaliden, blinden en bejaarden. Of misschien is de lobby van fundamentalisten, om vrouwen met nauwe kokerrokken uit het stadsbeeld te verbannen, machtiger?

De tweede hindernis wordt gevormd door het verkeer. Nabij het prestigieuze Sheraton-hotel scheuren vele rijen oude auto's met slecht afgestelde motoren vanuit vier richtingen over het Galaa-plein. De veroorzaakte stank wordt in overlast slechts overtroffen door het nimmer aflatende geluid van de claxon. De claxon gebruikt men als men wil stoppen, wil verder rijden, van richting wil veranderen, voetgangers wil waarschuwen of wil passeren. De schaarse momenten dat dit niet nodig is, wordt op de claxon gedrukt om te kijken of ie het nog doet. Zonder claxon is een auto een invalide verkeersdeelnemer die volstrekt wordt genegeerd. Na een aantal mislukte aanlopen lukt het mij om de overzijde van het plein te bereiken. Over de brede Galaa-brug wandel ik boven het eiland El-Gezîra dat via de Tahrir-brug met het centrum is verbonden.

Pure essence

"Hello, from which country are you?", vraagt de goed uitziende jongeman, die op de brug naast mij komt lopen. De ongeveer dertigjarige, westers geklede Egyptenaar tovert een belangstellende en uitnodigende glimlach op zijn gezicht.
"Hello. I'm from Holland", antwoord ik, terwijl ik door blijf lopen.
"Hey, I've been in Holland! To the university in Eindhoven! You see, I'm a student, a technician!". Hij biedt mij tevergeefs een filtersigaret aan en steekt er vervolgens zelf een op.
"My name is Achmed. You like football? Holland is good country. I like Goeliet. Big, strong player!".
In een soort telegramstijl Engels stort hij zijn hele kennis over Nederland over mij heen. Ik glimlach terug en beaam af en toe wat. Even later wordt hij wat triester. Hij vertelt dat het niet gemakkelijk is om werk te krijgen in Cairo. Hij wil graag zijn bijdrage leveren aan de opbouw van een voortvarende samenleving (snik).

"You come to my home. Have cup of tea. Not very far. Ok?". Ik sla zijn aanbod vriendelijk af en vertel dat ik naar het Egyptisch Museum aan het Tahrir-plein wil.
"Ok, Ok. Not very far. Stay only half hour. Meet my family and drink tea. Ok?".
Na enig aandringen van hem ga ik toch twijfelen. Koester ik als een gewaarschuwd mens niet teveel achterdocht tegen de misschien oprechte pogingen van een vriendelijke Egyptenaar om contact te maken? Misschien is dit ook wel dè kans om wat nader kennis te maken met de Egyptische bevolking! Ik stem toe en over de brug slaan we rechtsaf een paar winkelstraatjes in.
"This shop, friend of mine. Just look and have tea", zegt hij plotseling als we voor een parfumwinkel staan. Ik sputter nog even tegen, maar even later zit ik binnen naast hem aan de thee. Ik word weer een beetje gerustgesteld als de vriend geen agressieve verkoper blijkt te zijn. Hij schenkt nogmaals thee in en glimlacht wanneer ik de inventaris van de winkel in mij opneem. Uit een reeds geopend flesje smeert hij wat parfum op mijn hand. "Smell. You like it?".

Nu blijkt het tijd voor Achmed te zijn om de verkoper bij te springen: "Egyptian perfume very good. Pure essence! In France they dilute with alcohol. Like Chanel. They buy essence here. Here it's pure! Chanel will burn with flame. But not this" en hij houdt zijn aansteker boven het flesje parfum. Hij smeert nog een aantal verschillende geuren op mijn beide onderarmen. Ik krijg mengsels van lotus, jasmijn, lavendel, roos en lelies waardoor mijn reukpapillen volkomen gedesoriënteerd raken. Hij fluistert me bijna smekend toe om toch maar iets, al is het maar weinig, te kopen van zijn vriend als waardering voor de gastvrijheid en de thee.

Wederom laat ik mij gemakkelijk overhalen en vraag hoeveel de jasmijngeur kost. De verkoper haalt een flesje van ongeveer 100 ml onder de toonbank vandaan en noemt een bedrag van 100 Egyptische ponden.

Ik schud mijn hoofd en geef aan dat ik een kleiner flesje wil. Hij grabbelt onder de toonbank en haalt een flesje van ongeveer 98 ml tevoorschijn. Ik schud nogmaals met mijn hoofd, waarop hij weer onder de toonbank duikt en een flesje van ongeveer 96 ml toont. Met mijn duim en wijsvinger geef ik vervolgens een volume van 10 ml aan. Met een "Aha"-blik verdwijnt de verkoper weer en keert even later terug met een flesje van 80 ml. Zij slagen glansrijk in hun opzet om mij te ontmoedigen in mijn voornemen om slechts een klein flesje te kopen. Bij een volume van 50 ml geef ik verder verzet op. Ik krijg steeds sterker het gevoel van "Ja maar, ik wil dit eigenlijk helemaal niet". Het besef "erin geluisd te zijn" wordt steeds sterker, evenals mijn waardering voor het vernuft waarmee ze dat voor elkaar hebben gekregen. Bij elke aarzeling of toezegging raak ik verder verstrikt in hun web van gekweekte schuldgevoelens en morele verplichtingen.

Uiteindelijk sta ik na een half uur buiten met iets wat ik dus niet wilde kopen. En dat al meteen op de eerste dag! Ik had ook kunnen weten dat de parfums hier op oliebasis worden samengesteld. Ik besluit af te zien van het huisbezoek bij Achmed, hetgeen hij misschien ook wel verwacht. Hij roept mij nog na dat hij een bezoek bij zijn familie in de dodenstad in El Khalifa kan regelen.

Met gemengde gevoelens begeef ik mij opnieuw naar het Egyptisch Museum aan het Tahrir-plein. In het museum vergeet ik al snel het voorval door de grote schat aan beelden, reliëfs, hiërogliefen, sieraden en het dodenmasker van Toetanchamon. Het is indrukwekkend wat voor een beschaving hier duizenden jaren geleden al was, in een tijd dat ze elkaar in Nederland nog in berevellen de hoofden insloegen.

verder naar "karkadee-thee bij de pharao" deel 2