Vier weken fietsen door Cuba

(tekst en foto's: Warre Schelfhout)

deel 2/4

Dinsdag 31 oktober
Om 7u worden we gewekt want we moeten onze illegale slaapplaats verlaten. In het restaurant hebben ze enkel kip of vis als ontbijt maar dat is toch iets te zwaar voor onze maag en we houden het maar bij gebakken banaan. Ik kijk mijn fiets nog even na want gisterenavond heb ik iets horen knakken en er is dus inderdaad terug een spaak gebroken.

Na de reparatie kunnen we vertrekken voor de 40km die ons nog rest tot Guantánamo. Het gaat niet zo vlot vandaag. Er is heel wat tegenwind en de zon is gloeiend en broeiend heet. We stoppen onderweg om onze voorraad appelsienen en bananen te verorberen en rond de middag zijn we op onze bestemming alwaar we een mooie casa vinden. Tijd maken om kleren te wassen waarna de zon als droogmachine haar werk kan doen. We slenteren wat rond in de stad, eten een pizza en een ijsje en brengen de namiddag al luierend door op het centrale plein. We slaan onze voorraad voedsel in voor morgen en genieten van de schommelstoelen op de binnenkoer van de casa. De eigenaar en een vriend slaan een praatje met ons en zo is het weer tijd geworden voor het avondmaal. De avond wordt afgesloten met een ijsje in het ijssalon. De enige smaak die ze hebben is die van perzik maar dat is voor ons geen probleem. Het slapen zal wat moeilijker gaan want de matras van het bed heeft meer de vorm van een kamelenrug en dat is nu niet bepaald mijn favoriete ondergrond om te slapen.

Mistige straat in Guántanamo

Woensdag 1 november
Ik voel me niet zo lekker vandaag. De reden is de warmte, te weinig slaap en mijn maag die overhoop ligt. Toch vat ik de moed bijeen om te starten aan de 90km die ons vandaag te wachten staan. Ons einddoel is Santiago de Cuba. De eerste 25km fietsen we langs de autosnelweg of beter gezegd op de autosnelweg. Er zijn hier drie rijvakken in elke richting en er is hier zo weinig verkeer dat het echt fijn is om te fietsen. Na 25km stopt de autosnelweg plots en gaat de weg over in een tweevaksbaan. We fietsen langs kleine dorpjes en het landschap wordt meer heuvelachtig. Nog steeds is mijn ziekelijk gevoel niet weg maar met de nodige drank, eet en ruststops komen we aan op de autosnelweg richting Santiago de Cuba.

Het einddoel ligt op ongeveer 10km en het fietsen gaat weer fantastisch want het is bijna altijd bergaf. We hebben het adres van een casa en vragen de weg ernaar aan een toevallige voorbijfietsende Cubaan. Deze begeleidt ons tot bij de casa. We maken nog een praatje met hem en hij belooft dat hij morgen zal langs komen om ons mee te nemen naar zijn huis. We worden namelijk uitgenodigd om bij hem te komen eten. Onze fietsen kunnen we veilig op de binnenplaats van de casa plaatsen. Er logeert hier ook een Nederlander die enkele maanden in Cuba vertoeft. Het is niet zijn eerste keer in dit land en hij blijft dan ook voor zijn ganse verblijf in dezelfde casa. Voor het echt donker wordt maken we nog een verkenningswandeling door de stad. Er zijn hier prachtige pleinen en mooie huizen te bewonderen. Het avondmaal nuttigen we in onze casa en daarna sluiten we af met enkele cocktails in een plaatselijke kroeg.

Donderdag 2 november

Bij het ontwaken moet ik dringend naar het toilet. Het is nog erger gesteld met mijn maag dan gisteren maar ik probeer me sterk te houden. We trekken terug naar het centrum van de stad waar we het oudste huis van Cuba gaan bezichtigen. Het is ingericht met oude meubelen uit de koloniale periode en het doet nu dienst als museum. Ook een bezoek aan de kathdraal en het museum voor karnaval staat op ons verlanglijstje. Bij dit laatste zijn enkele mooie kostuums te bezichtigen maar er hangen vooral veel foto's van het karnaval in de stad waardoor je een goed beeld krijgt van hoe het leven er toen aan toe ging. Het karnaval van Santiago de Cuba is ook van groot belang geweest voor de geschiedenis van Cuba want op 26 juli 1953, tijdens het karnaval viel Fidel Castro de Moncada kazerne aan in de stad. Daar was toen de tweede grootste legerbasis van Cuba gehuisvest. Na de bezoeken eten we nog een sandwich en nemen de fiets voor een tocht tot aan het kasteel Del Morro. Dit kasteel ligt aan de ingang van de baai van Santiago de Cuba en diende als verdediging en beveiliging tegen de inkomende schepen. Het is nog volledig intact en je hebt er een prachtig zicht over de baai en de kust.

Een sigaartje roken

Na de terugtocht en een rustpauze komt de fietser van gisteren ons halen om zijn belofte waar te maken. Hij woont met zijn vrouw en kinderen in een klein appartement gelegen in een woonblok iets buiten de stad. Hij vertelt dat hij vroeger wielrenner was en ooit nog jeugdkampioen van Cuba geweest is maar nu geeft hij les in een school over fietsen. In de keuken wordt ons de maaltijd voorgeschoteld die bestaat uit rijst, groenten en bananen. Mijn maag wringt nog steeds heel hard tegen maar uit beleefdheid probeer ik toch mijn bord leeg te eten. We praten wat over het leven in Cuba en in België en we geven een fles rum als cadeau voor de avond. Terug in de stad wil ik toch nog graag een cola drinken om mijn binnenwerk wat te stabiliseren en dit doen we in een mooie binnentuin van een café, waar op de koop toe nog een salsagroepje staat te spelen.

Vrijdag 3 november
Patricia is jarig en ik ben ziek dus veel zal ze aan mij niet hebben vandaag. 's Morgens probeer ik wat te eten maar echt vlot gaat het niet. Met de nodige wil en met lange tanden lukt het me toch een beetje. Ik kruip dan terug in mijn bed terwijl Patricia water, cola en koekjes gaat kopen voor mij. Daarna gaat ze de stad in terwijl ik platte rust doe. Rond de middag probeer ik een boekje te lezen maar het rotslecht gevoel blijft aan mij knagen en ik kruip terug het bed in. 's Avonds laten we witte rijst en vis klaarmaken om mijn maag op punt te krijgen en ik begin me inderdaad al wat beter te voelen.

We krijgen te horen dat de tante van de eigenares van de casa, die hierboven op een kamer verbleef, vandaag gestorven is. Ze was al 17 jaar ziek en op het einde bedlegerig en dement en ze werd al die tijd hier verzorgd. Vandaag is er dus een einde gekomen aan haar lijdensweg. De naaste familie komt langs en we besluiten om discreet te verdwijnen. We gaan in de stad een koffie drinken met wat likeur erbij en we sluiten af met een pintje op het terras van een hotel. We hebben hier een mooi overzicht over het centrale stadsplein. Er speelt ook een live bandje en af en toe komt een goochelaar langs de tafeltjes om zijn kunsten te tonen. Mijn maag protesteert nog wat maar al bij al kan ik de slaap toch goed te pakken krijgen.

Zaterdag 4 november
Ik eet een uitgebreid ontbijt en voel me al een stuk beter en dus besluiten we om vandaag terug de fiets op te stappen om eens naar het strand te rijden. We fietsen eerst tot Siboney, het eerste kustplaatsje op de weg. Hier drinken we iets alvorens onze weg verder te zetten tot aan de vallei van de préhistorie. Hier staan tussen het gras allerlei voorhistorische beelden van dieren en mensen. Het is soms echt grappig om te bekijken. Vooral het moeras dat hier is aangelegd is de moeite. Het is gewoon een strook beton met wat gras erop en daar steken dan een paar koppen van monsters bovenuit.

We rijden verder door tot het strandje van Larga. Hier hoopten we iets te eten maar buiten een flesje cola is hier niets te vinden. Gelukkig heb ik nog wat koekjes in mijn fietstas zitten en die worden dan ook snel soldaat gemaakt. Vlakbij is nog een kunstenaarsdorpje waar keramiek en schilderijen te bezichtigen zijn. Veel activiteit is er in het dorp niet en ook eten is hier blijkbaar schaars. We besluiten dan maar de 20km terug te fietsen tot Siboney, want daar was zeker iets te eten. En inderdaad, we kunnen er broodjes en fruit eten. De rest van de namiddag brengen we door aan het strand. Het is hier aangenaam om wat te zwemmen en te snorkelen.

De terugtocht naar Santiago de Cuba verloopt zeer snel. We hebben wind mee en af en toe is er een leuke afdaling zodat we soms snelheiden van boven de 50km/u halen. In Santiago de Cuba gaan we eerst langs het station om treinkaartjes te kopen want vanavond willen we de nachttrein naar Santa Clara nemen. Daarna gaan we in een restaurantje nog iets eten. Ook nu worden we bij het verorberen van de maaltijd begeleid door een muziekbandje. We nemen afscheid van de familie waar we drie dagen verbleven en rond 10u zitten we op de trein. Onze fietsen mochten mits aparte betaling mee in de goederenwagon. Ventilators en airconditioning maken het wel erg frisjes in de wagon en ik moet mijn trui en laken bovenhalen om mij wat op temperatuur te houden. Maar eens de goede houding gevonden lukt het me zelfs om wat te slapen.

Zondag 5 november
We komen rond 7u aan in Santa Clara en nemen het besluit om direct door te fietsen tot Remedios. Rond de middag hebben we de 50km afgelegd en belanden we in een zeer rustig stadje. Alles ademt hier nog de sfeer van vroeger uit en ook het stadsvervoer gebeurt nog met koetsjes. We brengen een bezoek aan de kerk want deze zou het mooiste interieur hebben op Cuba. We worden persoonlijk rondgeleid door de pastoor en krijgen de nodige uitleg bij elk beeld. We bezoeken ook nog een muziekmuseum dat gelegen is in het voormalige huis van de bekende musicus Alejandro Garcia Caturla.

Ik moet toegeven dat ik er nog nooit van gehoord heb maar dat zal ik hier maar niet hardop zeggen. In de namiddag fietsen we tot aan het kuststadje Caibarién. Vlakbij is een weg aangelegd dwars door de zee tot aan enkele toeristeneilandjes. Het is ongelooflijk dat ze zomaar een weg van 44km voor wat toeristenhotels kunnen aanleggen. Het zal zijn geld wel opbrengen zeker! We fietsen de weg niet af maar keren terug naar Caibarién waar we nog iets drinken alvorens de terugtocht aan te vatten naar Remedios. We eten in de casa en daarna gaan we nog een pintje drinken. Op het stadsplein speelt een fanfare en even later passeert ook een groep met trommels die de hele buurt op stelten zet. Het is een voorbereiding voor een feest op 24 december waarbij de hele stad lawaai maakt tegen mekaar en waarbij een soort carnaval hoort.

Maandag 6 november
Wanneer we de casa verlaten en nog even door de stad wandelen merken we dat die heel wat levendiger is dan gisteren. Zondag is ook hier duidelijk een rustdag. Vandaag gaat de fietstocht terug naar Santa Clara maar we nemen een andere terugweg namelijk via Placetas. Dat is dan wel een omweg van 20km maar we krijgen dan toch iets anders te zien.

In Placetas is het ijssalon open en daar wil ik natuurlijk niet voorbij. Het is aanschuiven in de lange rij maar eens het mijn beurt is bestel ik enkele bollen die worden geserveerd in een kartonnen bakje. Het is heerlijk bij dit zalig weertje. In Santa Clara vinden we een mooie casa waar we zelfs een ligbad met warm water hebben. We brengen een bezoek aan het monument van de ontspoorde trein waarin troepen van Batista zaten en die door Ché en zijn mannen overmeesterd werd. We lopen even langs het centrale plein waar we iets eten en vervolgen onze wandeling naar het plein van de revolutie waar het standbeeld van Ché staat. Voor de terugtocht naar het centrum nemen we de koetsbus of hoe noem je een paard en een kar die een bepaalde route volgen door de stad? Voor het avondmaal komen we in een paladar terecht waar we van de maaltijd kunnen genieten in een prachtige tuin. De avond word afgesloten met cocktails drinken in een bar naast het theater. We amuseren ons met een Duitser en enkele Cubanen die bij ons aan de toog staan.

Het standbeeld van Che Guevara in Santa Clara

Verder naar "Vier weken fietsen door Cuba" deel 3